stelaris

Στις 30 Οκτωβρίου του 1944 στη νικηφόρα παρέλαση που σήμανε το τέλος της Γερμανικής Κατοχής για τη Θεσσαλονίκη, εμφανίστηκε στο τέλος της μια ομάδα ξυπόλητων εφήβων που κρατούσαν ένα μεγάλο χαρτόνι στα χέρια τους. ΞΥΠΟΛΗΤΟ ΤΑΓΜΑ Αυτή την «συμμορία» πιτσιρικάδων με την εξαιρετική για τα δεδομένα της ηλικίας τους αλλά και της εποχής αυτοοργάνωση, αποτελούσε μια ομάδα περίπου 50 παιδιών. «Ξυπόλητα , ρακένδυτα παιδιά περίπου 12 έως 15 χρονών, έφυγαν από το Παπάφειο Ορφανοτροφείο όταν αυτό επιτάχθηκε από τους Γερμανούς για να γίνει Γενικό Νοσοκομείο των κατακτητών» διηγούνται ο Στέλιος Λιάπσης Αντιπρόεδρος και ο Ιωάννης Βαφειάδης Γενικός Γραμματέας του Συλλόγου Αποφοίτων Παπάφειου Ορφανοτροφείου Θεσσαλονίκης «ο Μελιτεύς» και δημιούργησαν την ομάδα «Ξυπόλητο Τάγμα» Ήταν μικρά παιδιά που ζούσαν στα όρια της ανέχειας προσπαθώντας όπως όλοι οι θεσσαλονικείς να επιβιώσουν. Στην ομάδα τους συμμετείχαν κυρίως παιδιά από το Παπάφειο-160 παιδιά είχε το Ίδρυμα λίγο πριν μπουν οι Γερμανοί στη Θεσσ...

Δεν ήθελα να πάω σ αυτή την ξενάγηση. Βαριόμουν. Ήθελα να μείνω μόνη μου στο υψόμετρο περίπου 1.180 μέτρων ν αγναντεύω τα ψηλά βουνά, τον Όλυμπο και να παίρνω βαθιές ανάσες περπατώντας στα στενά δρομάκια που οδηγούν σε ανοίγματα με πλατάνια και βελανιδιές και δροσερές πηγές. Αλλά τα βήματά μου με οδήγησαν μαζί με τα άλλα μέλη του Σωματείου Φίλοι του Ιστορικού Κέντρου Θεσσαλονίκης στον Ιερό Ναό των Αγίων Αναργύρων Λιβαδίου και εντυπωσιάστηκα από την ξενάγηση του εφημέριου π Άνθιμου. Η ιστορία ενός Ναού που…χάνεται αλλά του Κτήτορά του που θα συνεχίσει να μνημονεύεται Πολύ σύντομα θα γράψω ότι η ιστορία του Ναού ξεκινά το 1760 , αλλά η ιστορία του κτήτορά του , του Ιερομόναχου Άνθιμου Ολυμπιώτη μερικές δεκαετίες πιο πριν. Ο Άνθιμος μαθήτευσε με την προτροπή του Ηγούμενου της Μονής της Ολυμπιώτισσας στην Αθωνιάδα Σχολή μαζί με μεγάλα ονόματα της εποχής, αλλά και στη Βιέννη δίπλα στο Νικηφόρο Θεοτόκη. Η δράση του γίνεται γνωστή στους Έλληνες της Διασποράς, οι οποίοι τον υποστηρίζουν ...

Τη συνάντησα ένα πρωί καθώς πήγαινα στο σούπερ μάρκετ. Γύρω στα 70 ίσως και παραπάνω, αδύνατη με μαλλιά κοντά και λουλουδάτο φόρεμα. Έσερνε μια μαύρη σακούλα σκουπιδιών. Τα άδεια πλαστικά μπουκάλια ξεχείλιζαν. Σε κάθε της βήμα τινάζονταν έτσι που νόμιζες ότι θα ξεχυθούν στις πλάκες του πεζοδρομίου. Προσφέρθηκα να βοηθήσω. «Πού τα πάτε»; Ρώτησα «Εκεί» μού απάντησε. Ο δείκτης της ήταν όσο ίσιος τής επέτρεπαν τα αθριτικά της, αλλά σημάδευε σταθερά το «σπίτι της ανακύκλωσης». Γύρω από αυτό και άλλοι με αντίστοιχες σακούλες περίμεναν υπομονετικά την εξαργύρωση. Την κοίταξα με ερωτηματικό προσπαθώντας να κάνω συνειρμούς αλλά με σταμάτησε χαμογελώντας κουρασμένα. -«Συνταξιούχος είμαι. Περπατώ καθημερινά και μαζεύω πλαστικά μπουκάλια και τενεκεδένια κουτάκια από αναψυκτικά. Στην αρχή ντρεπόμουν, αλλά τώρα το κάνουμε πολλοί. Δίνουμε τα μπουκάλια, παίρνουμε ένα χαρτάκι που εξαργυρώνουμε στο σούπερ μάρκετ με τα ψώνια μας. Δεν είναι πολλά , αλλά είναι κάτι. Κάτι περισσότερο από την αύξηση πού μ...

Στα μέσα Αυγούστου 1957, παραμονή της Παναγίας, την ώρα που οι περισσότεροι Έλληνες βρίσκονταν στις διακοπές τους, ένας σιδηροδρομικός υπάλληλος ο Δημήτρης Πεπές βρίσκεται νεκρός στο διαμέρισμά του στον Κολωνό. Οι εφημερίδες της εποχής κάνουν λόγο για στυγερό έγκλημα και από την πρώτη στιγμή ανακαλύπτουν ομοιότητες με μια άλλη δολοφονία που είχε γίνει λίγο καιρό πριν, ενός Ελληνογάλλου 40χρονου γνωστού με το όνομα Βιλιέτ. Στα δημοσιογραφικά γραφεία έχουν αρχίσει ήδη περίεργα σχόλια. Το αστυνομικό ρεπορτάζ της υπόθεσης δημοσιεύεται στην εφημερίδα «Απογευματινή» της 21ης Αυγούστου του 1957. Αυτή θα είναι επισήμως τουλάχιστον – η δεύτερη φορά που η διαισθητικός Ελένη Κικίδου θα βοηθήσει την Αστυνομία στην εξιχνίαση ενός μυστηρίου σύμφωνα με το δημοσίευμα: «Ο ΑΓΝΩΣΤΟΣ ΚΑΙ ΑΣΥΛΛΗΠΤΟΣ ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΟΝ ΔΟΛΟΓΟΝΟΣ ΤΟΥ ΒΙΛΙΕΤ ΕΣΦΑΞΕ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΕΠΕ; Το μέντιουμ Κικίδου λέγει ότι δράστης της δολοφονίας είναι ένας καστανός άνδρας ηλικίας 35 με 40 ετών. ΑΙ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΜΕΝΤΙΟΥΜ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΙΝ ΕΙ...

«Κάθε άνθρωπος έρχεται στον κόσμο με ένα γονιδίωμα και το κουβαλά σχεδόν αναλλοίωτο ως το τέλος. Και όμως, τα γονίδια από μόνα τους δεν εξηγούν γιατί αρρωσταίνουμε. Οι μεγάλες μελέτες δείχνουν ότι το μεγαλύτερο μέρος του φορτίου των χρόνιων νοσημάτων, από τα καρδιαγγειακά και τον διαβήτη ως πολλές μορφές καρκίνου, δεν το ορίζει η κληρονομικότητα αλλά το περιβάλλον με την ευρεία έννοια. Δίπλα στο γονιδίωμα, δηλαδή, υπάρχει κάτι πολύ πιο ρευστό και πολύ πιο δικό μας: το άθροισμα όλων των εκθέσεων που δεχόμαστε από τη σύλληψη ως τον θάνατο. Αυτό το άθροισμα το ονομάζουμε εκθεσίωμα (exposome) Ο αέρας που αναπνέουμε, το νερό που πίνουμε, η τροφή, ο θόρυβος της πόλης, η θερμοκρασία, το άγχος της καθημερινότητας, οι εκατοντάδες χημικές ουσίες που αγγίζουμε χωρίς καν να το αντιλαμβανόμαστε. Όλα αυτά αφήνουν το αποτύπωμά τους στο σώμα μας, συχνά χρόνια πριν εμφανιστεί το πρώτο σύμπτωμα. Το εκθεσίωμα είναι η προσπάθεια της επιστήμης να τα μετρήσει όχι ένα ένα, αλλά συνολικά, όπως ακριβώς τα βιών...

Τι είναι η Αναζήτηση; Είναι μια διαδικασία που γίνεται συνειδητά ή όχι; Είναι ένα ταξίδι που κάνεις μόνος σου ακόμη κι όταν είσαι με παρέα; Είναι ένας δρόμος χωρίς τελικό προορισμό; Μια γυναίκα ξεκινά ένα παράξενο ταξίδι στην Ελλάδα και την Κύπρο, πιστεύοντας πως αναζητά μόνο μια αλλαγή στη ζωή της. Πολύ σύντομα καταλαβαίνει ότι βρίσκεται μπροστά σε κάτι βαθύτερο Ποιοι είναι οι άνθρωποι που θα συναντήσει; Τι θα μάθει από αυτούς; Το κοινό στοιχείο ανάμεσα στον Σπύρο Νάγο τον Άγγελο Τανάγρα και τον Στυλιανό Αττεσλή, δεν είναι μόνο ότι είχαν κατακτήσει ένα ανώτερο επίπεδο γνώσης, δεν είναι μόνο ότι αναζητούσαν την ουσία ή καλύτερα το νόημα πίσω απ όσα έβλεπαν και βίωναν. Είναι ότι και οι τρεις αυτές πρωτοποριακές για την εποχή τους φυσιογνωμίες ανέτρεπαν στερεότυπα και καθιερωμένες απόψεις. Για παράδειγμα πώς θα μπορούσε ένας βοσκός από τον Ταϋγετο να κατακτήσει τις ανώτατες θέσεις της διανόησης και να γίνει Διευθυντής στη Δημοτική Βιβλιοθήκη του Πειραιά; Πώς θα μπορούσε ένας γιατρός το...

Δεν ξέρω πώς ξεκίνησε αυτή μου η παραξενιά, ούτε πότε ακριβώς. Θυμάμαι θάμουν 10-12 χρονών όταν κοιμόμουν στο σπίτι της γιαγιάς, δίπλα της και φώναζα στον ύπνο μου «γιαγιά θέλω γάλα» Κι εκείνη σηκωνόταν και μου έφερνε ένα ποτήρι γάλα Νουνού αραιωμένο με νερό, κι όταν ο παππούς γκρίνιαζε γιατί τον ξυπνούσαμε κι αυτόν εκείνη έλεγε «Άσε το παιδί να πιεί γάλα να ψιλώσει» Εννοείται ότι δεν ψήλωσα ένα και πενήντα παραμένω με τόσο γάλα συμπυκνωμένο και το μόνο που συμπυκνώθηκε στο πέρασμα του χρόνου είναι η μνήμη που κράτησε τα πιο ασήμαντα-σημαντικά για να μού τονίσει την ουσία πίσω από τα γεγονότα. Το «Γιαγιά θέλω γάλα» έγινε μια συνήθεια χρόνων και μια δικαιολογία για να μην κοιμάμαι στο διαμέρισμα της νέας οικογένειας της μαμάς μου στον ίδιο όροφο δυστυχώς και ευτυχώς. Σε κείνο το διαμέρισμα που εγώ ήμουν πάντα παράτερη και περιττή, παιδί ενός άλλου πατέρα, ενός άλλου γάμου που έφερνα ένα άλλο επώνυμο που δεν μπορούσε να δικαιολογηθεί αλλά ούτε και να αποκρυφθεί. «Άσε με να πάω να κοιμ...

Να την! Περιμένει έξω από το 4All Ήθελε να φωνάξει το όνομά της αλλά ποτέ δεν το θυμόταν. Συνήθως μιλούσαν η μία στην άλλη χωρίς να χρησιμοποιούν όνομα. Η μία στην άλλη. Ήταν φίλες. Από παλιά; Ποιος ξέρει; Ποιος ξέρει τι είναι το «παλιά» όταν ο χρόνος είναι μια ατέλειωτη ευθεία από μέρες που πηγαινοέρχονται συχνά ανακετεμένες, από πρωινά και βράδια και ενδιάμεσα τηλεόραση και χάπια. Με ασταθή βήματα πέρασε το δρόμο διπλής κατεύθυνσης χωρίς να δώσει σημασία σε τίποτε άλλο παρά μόνο στο πρόσωπο της φίλης της που την περίμενε κι έκανε νοήματα με τα χέρια και φώναζε κάτι αλλά δεν μπορούσε ν ακούσει τι. Δεν φορούσε και το ακουστικό, ντρεπόταν να πει στην κόρη της ότι το είχε χάσει κι αυτό όπως και τόσα ακόμη που είχε χαμένα και θολά μέσα στο μυαλό της ή ο,τι τέλος πάντων η κόρη της –πώς τη λένε να δεις…-ό,τι είχε απομείνει από αυτό. Άκουσε ένα παρατεταμένο εεεεεε μια στριγκλιά που ενώθηκε με τα φρένα του λεωφορείου Είδε μια πελώρια ρόδα σα την μυλόπετρα που είχε ο μύλος στο χωριό και μετά ...

Ένα κείμενο αλληλεπίδρασης για το χρόνο ανάμεσα στις χημειοθεραπείες με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Καρκίνου Πού πάει ο χρόνος όταν φεύγει; Αναρωτήθηκα μία ακόμη φορά από εκείνες που μπορούσα να πιάσω πράγματα με τα δάχτυλά μου, να τ ακουμπήσω απαλά χωρίς να πονέσω, πάνω στα σκονισμένα φύλλα ενός θάμνου εκεί στα παρτέρια των δρόμων που περνούσα κάποτε βιαστικά και τώρα με βήματα μελετημένα. Αυτό το φύλλο σκέφτηκα δεν θα το ξαναγγίξω ποτέ πια. Ποτέ δεν θα ξανάρθει η στιγμή που μια αχτίδα ήλιου θα κολυμπήσει μέσα σε μια τόσο δα μικρή δροσοσταλίδα . Ποτέ δεν θα διαλύσω ξανά με την άκρη του δαχτύλου μου που μουδιάζει κάπως αυτό . Κι όταν αυτή η μοναδική στιγμή φύγει θα γίνει ανάμνηση; Όχι πάντα…. Μπορεί και να χαθεί στα βάθη της σκέψεις και ν αποσυρθεί ίσως κάποια φορά ως θραύσμα στην άκρη ενός ονείρου ή ενός εφιάλτη ακόμη Η αίσθηση του χρόνου η χρονοαντίληψη είναι μια υποκειμενική, εσωτερική διαδικασία Μια προσωπική εμπειρία της διάρκειας και της ροής των γεγονότων κι όχι μια άμ...

Ο Γιώργος πιάνει τη σακούλα με χέρια που τρέμουν. Δεν είναι άπορος. Είναι μόνος και έχει πάρκινσον. Πάνω από τα 70 συνταξιούχος του ΟΑΕΕ πρώην ΤΕΒΕ με μια σύνταξη της ταλαιπώριας πεσμένη στα πατώματα που δεν λέει να σηκωθεί δεκαετίες τώρα όπως κι εκείνος. Κανονίστηκε όμως και πηγαίνει στο συσσίτιο της Εκκλησίας γιατί δεν μπορεί να μαγειρέψει πια. Τα γιουβαρλάκια του μετεωρίζονται επικίνδυνα καθώς συναντά τη Ναταλία –ένα πολύ ωραίο όνομα που δεν ταιριάζει σε μια τόσο άτυχη ζωή αλλά να που όλα γίνονται. Η Ναταλία, κάποτε Ναταλί όπως τη θυμόταν κάποιοι από τη γειτονιά που σήμερα ζυγώνουν στο τέλος της διαδρομής τους, ήταν μπαργούμαν και ό,τι άλλο σε ένα μπαρ με το όνομα Strass . Όλη η γειτονιά το ήξερε γιατί κάποια βράδια όταν ορισμένοι μεθούσαν γινόταν φασαρίες και καλούσαν το 100. Τα χρόνια πέρασαν, το μπαρ έκλεισε κι έμεινε η Ναταλί να κοιμάται μέσα στο μαγαζί γιατί δεν είχε πού να πάει. Στην αρχή τα πράγματα δεν ήταν και τόσο άσχημα γιατί τη θυμόταν και την πρόσεχαν οι πρώην θαμώνε...

Κάθε πρωί πήγαινε στην άκρη της θάλασσας. Άνοιγε την τσάντα της κι έριχνε μικρά άσπρα κομμάτια στο νερό. Νόμιζα ότι ήταν ψωμί ή κάτι τέτοιο, αλλά κανένας γλάρος δεν πέταξε πιο χαμηλά. Ο άνεμος έπαιρνε τα μαλλιά της και τής έκρυβε το πρόσωπο. Αδύνατη, μικρόσωμη χωρίς άλλα χαρακτηριστικά. Μια μέρα πλησίασα περισσότερο. Κατάλαβε την παρουσία μου κι απομακρύνθηκε χωρίς να βιάζεται. Εκείνο όμως το πρωινό του Νοέμβρη όταν τη βρήκα στο ίδιο σημείο , σήκωσε το χαμηλωμένο της πρόσωπο και μού είπε με τον πιο φυσικό τρόπο, σα να συνέχιζε μια κουβέντα που είχαμε μερικά δευτερόλεπτα πριν μια ριπή ανέμου από το πέλαγο πάρει λίγο πιο μακριά τα λόγια της: «Είναι η τελευταία ιστορία που πετάω. Γιατί αυτή είναι η πρώτη. Ερχόμουν εδώ και τής έδινα κάθε πρωί την ιστορία μου να την διαβάσει, αλλά σήμερα μού είπε ξεκάθαρα ότι δεν θα το κάνει άλλο. Κι εγώ δεν θα γράψω άλλη ιστορία γι αυτό. Κάθε κύμα που διώχνω στη στεριά, δεν γυρίζει πίσω . Κάθε τι που συμβαίνει είναι αυτό που έγινε και δεν θα ξανασυμβεί πο...

“Πατριώτισσα και ευγενική μου ψυχή, σας σφίγγω το χέρι με όλη μου την αγάπη και με όλη την δύναμη της συγκίνησής πως απευθύνομαι σε εσάς. Λατρεύω τον αδελφό μου όσο τίποτε άλλο στον κόσμο , είναι μοναχοπαίδι υπέφερε δε κάποτε από την καρδιά του Τον αφήνω στην τύχη του σε εσάς, στην ευγενική ψυχή και στην απέραντη καλοσύνη σας, η αγάπη μου και η ευγνωμοσύνη θα σας ακολουθεί, ο Θεός ας βοηθήσει. Είστε ο καλός μας άγγελος σε σας ελπίζω η δυστυχία μου και του σπιτιού μου να σταματήσει. Από τα ψηλά βουνά με δάκρυα σας παρακαλώ. Γράψτε εις την Διεύθυνση Ιωάννινα κι εγώ θα επικοινωνήσω . Μη με ξεχνάτε , πάρτε τον σώστε τον κοντά σας. Θάναι ο αληθινός αδελφός σας κι εγώ μια ψυχή ολότελα δική σας. Ελπίζω σε σας μόνο, λυπηθείτε με, περιμένω με αγωνία. Με βαθειά συγκίνηση και απέραντη αγάπη Κική Μαλετζίδου” Το γράμμα αυτό γράφτηκε στα χρόνια της Αντίστασης κατά των Γερμανών. Η Ελένη Κικίδου γνωστή στην Αντίσταση με το ψευδώνυμο «Παυλόφσκα» λαμβάνει αυτό το γράμμα από την αδελφή ενός αγωνι...

Μια νέα φράση/τάση ξεκινά από τη γενιά των 60ς . Αυτή την ηλικία …σάντουιτς που βρίσκεται ανάμεσα σε οικογενειακά, οικονομικά φορτία, υποχρεώσεις, μεταίχμια ζωής , αφήνοντας πίσω οριστικά την όποια νιότη και ακμή για να ξεκινήσουν την λεγόμενη 3η ηλικία: Υγιής Γήρανση (συνεχής εξέλιξη προσθέτω εγώ θέλοντας να δώσω μια νότα αγωνιστικά αισιόδοξη) Το Σάββατο 11 Οκτωρβίου από τις 10 το πρωί έως και τις 15.00 το μεσημέρι στην Αίθουσα Νερού στο Δημαρχείο Θεσσαλονίκης παρουσιάστηκε το Ολοκληρωμένο Σύστημα Φροντίδας Υγείας Long Lasting Memories Care (LLM Care) , ένα πιστοποιημένο προϊόν εξελιγμένης τεχνολογίας που συνδυάζει σύγχρονες νοητικές ασκήσεις και σωματική δραστηριότητα και αποτελεί μια ολοκληρωμένη λύση που παρατείνει τον χρόνο ανεξάρτητης αυτόνομης διαβίωσης βελτιώνοντας παράλληλα την ποιότητα ζωής των ατόμων που ανήκουν σε ευπαθείς πληθυσμιακές ομάδες (μια αρκετά μεγάλη κατηγορία στην οποία δεν κατατάσσονται απαραίτητα όσοι έχουν περάσει το κατώφλι των 60+ αλλά όσοι είναι και νιώθ...

Πριν από εκατομμύρια χρόνια (από 3-18 περίπου) ο κόλπος του Θερμαϊκού στο μεγαλύτερο μέρος του ήταν ενωμένος με την Χαλκιδική και τον Όλυμπο. Μια ελώδης, υγρή περιοχή με πλούσια βλάστηση και τροπικό κλίμα που φιλοξενούσε προβοσκιδωτά, αιλουροειδή, πιθηκοειδή και γιγάντιες χελώνες. Ακόμη και τα απομεινάρια αυτής της περιόδου μπορεί να σβήστηκαν στο πέρασμα χιλιετηρίδων αλλά ο παλαιοντολόγος ερευνητής Γ CONICET Παλαιοντολογικό Μουσείο Εχίδιο Φερούγλιο, Παταγονία Αργεντινή Ευάγγελος Βλάχος ακολούθησε κάποια ίχνη του χρόνου και ξεκίνησε κάπως έτσι ένα ταξίδι σε όλο τον κόσμο. Από τον Θερμαϊκό κόλπο και τα παράλια της Πιερίας και της Χαλκιδικής μέχρι την Παταγωνία η ιστορία των Τιτανοχελώνων αποκαλύπτεται. Ολόκληρη την άγνωστη αυτή ιστορία του Θερμαϊκού Κόλπου και των γύρω παράλιων περιοχών μπορείτε να την παρακολουθήσετε στην εκπομπή «Φύση και Άνθρωπος» που παρουσιάζει και επιμελείται ο ομότιμος καθηγητής Γεωλογίας του ΑΠΘ και ψυχή του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας του ΑΠΘ Σπύρος Παυλίδης. Μ...

Το βιβλίο του αείμνηστου ιστορικού ερευνητή Τριαντάφυλλου Παπαζώη που κυκλοφόρησε το 2017 με την επιμέλεια της κόρης του, από την Εκδοτική Ερμής, με τον αποκαλυπτικό τίτλο : «Ο Μέγας Αλέξανδρος με την οικογένειά του είναι θαμμένοι στους βασιλικούς τάφους της Βεργίνας» είναι το επιστέγασμα σχεδόν τριάντα χρόνων έρευνας. Η άποψη του ιστορικού και ερευνητή Τριαντάφυλλου Παπαζώη ότι ο Μέγας Αλέξανδρος και όχι ο Φίλιππος ο Β είναι θαμμένος στις Αιγές για χρόνια ακούγονταν κυρίως στο εξωτερικό ενώ στην Ελλάδα τα επιχειρήματα που την τεκμηρίωναν σπάνια έφταναν στα ΜΜΕ ή στο ευρύ κοινό. Όμως σχεδόν δέκα χρόνια μετά τον θάνατό του η βυζαντινολόγος και διεθνώς προβεβλημένη ακαδημαϊκός Ελένη Γλύκατζη Αρβελέρ έρχεται να δημοσιοποιήσει ακριβώς την ίδια άποψη –ίσως λιγότερο τεκμηριωμένη κατά τη δική μου άποψη- γεγονός που τυγχάνει ευρύτερης δημοσιότητας. Η απάντηση των αρχαιολόγων φυσικά παραμένει η ίδια και κανείς δεν έχει παραπάνω επιχειρήματα να την αντικρούσει. Ακόμη κι αν τα ιστορικά στοιχεί...